شهدا

دفاع‌مقدس

عکس‌ شهدا

[27 / 11 / 1397] با حضور مردم قدرشناس قم؛
[27 / 11 / 1397] شهید احمدی؛
[28 / 11 / 1397] دبیر کمیته جمع‌آوری حفظ و نشر آثار دفاع مقدس ست ...
[27 / 11 / 1397] مدیر کل بنیاد شهید سیستان و بلوچستان؛
[28 / 11 / 1397] با حضور باشکوه مردم شهیدپرور؛

 

کدخبر: 608
تاریخ انتشار: 2 خرداد 1393 _18:16:38
خاطرات سرتیپ فرض الله شاهین راد از عملیات بیت المقدس

 برداشت موانع در منطقه نصر 3 به طول انجامید و حرکت آن ها با کندی صورت گرفت و عقب تر از نصر 2 بودند. نصر 2 پس از رسیدن به جاده، با نیروهای زرهی دشمن درگیر شدند و در این درگیری،خدمه های سلاح های ضد تانک که به عمق دشمن نفوذ کرده بودند، یک گردان تانک دشمن را از مسافت نزدیک منهدم نمودند.

نیروهای نصر 2 توانستند به سرعت موانع موجود را از سر راه خود بردارند و در ساعت 35: 23 به جاده خرمشهر ـ شلمچه رسیدند.

 برداشت موانع در منطقه نصر 3 به طول انجامید و حرکت آن ها با کندی صورت گرفت و عقب تر از نصر 2 بودند. نصر 2 پس از رسیدن به جاده، با نیروهای زرهی دشمن درگیر شدند و در این درگیری،خدمه های سلاح های ضد تانک که به عمق دشمن نفوذ کرده بودند، یک گردان تانک دشمن را از مسافت نزدیک منهدم نمودند.

دود آتش و انفجاری متعدد، منطقه را فرا گرفت و باقی مانده دشمن از منطقه فرار کردند و این امر در حالی صورت گرفت که نصر 3 در سمت راست نصر 2 و قرارگاه فجر 3 در سمت چپ نصر 2 فاصله زیادی تا جاده آسفالت خرمشهر ـ شلمچه داشتند.

در ساعت 15: 1 دقیقه نصر3 موفق گردید با تلاش زیاد  و تحمل تلفات از میدان مین عبور نماید و با نیروهای تامینی دشمن درگیر شود. این قرارگاه پس از انهدام نیروهای پدافندی دشمن در خط جلوگیر شد. دشمن به شدت مقاومت می کرد و پیشروی آن قرارگاه به تاخیر افتاد.

نصر 2 پس از عبور از جاده، و شهرک ولی عصر که توسط دشمن به کلی ویران شده بود خود را به نهر خین رساند (این نهر شاخه ای جدا شده از اروند رود است) با رسیدن نیروها به نزدیکی اروند رود پل شناور دشمن بر روی اروندرود در زیر دید و تیر نزدیک نیروها قرار گرفت و عملاً غیر قابل استفاده گردید.

قرارگاه نصر که نگران تهدید دشمن از سمت راست و چپ نصر 2 بود از نیروهای داوطلب گردان مهندسی لشکر و مهندسی سپاه برای یاری رساندن به قرارگاه نصر 3 در جهت پاک کردن معبرهای وصولی استفاده نمود و در ساعت 2 و 44 دقیقه به نصر 3 اجازه داد از نیروی احتیاط خود استفاده کند. در ساعت 4 و 50 دقیقه تیم های دیگری از عناصر مین بردار یگان های مهندس به منطقه نصر 3 اعزام شدند. حدود ساعت 4 اولین یگان نصر 3 به جاده شلمچه ـ خرمشهر رسید.

در ساعت 4 و 25 دقیقه گردان 174 و یک گردان از سپاه پاسداران به عنوان نیروی احتیاط وارد عمل شدند و با عبور از موانع ایجاد شده نیروهای دشمن را در منطقه درگیری منهدم نمودند. این نیروها موفق شدند حدود ساعت 5  ازجاده آسفالت عبور کنند و نیروهای دشمن را در جنوب جاده تعقیب نمایند. دشمن سرسختانه مقاومت می کرد و قرارگاه نصر گردان 242 تانک از نیروی احتیاط لشکر را نیز به یاری نصر 3 وارد عمل کرد. افراد منهدس نصر 7 (تیپ 55 هوابرد) همزمان با وارد شدن نیروی احتیاط به منطقه نصر 3 اعزام شدند.

 

قرارگاه نصر طی پیامی اعلام کرد که اسرا را تخلیه کنید. تا دست و پا گیر نباشند و قرار گاه نصر 2 را از پیشروی نیروهای نصر 3 در جریان گذاشت.

تا ساعت 6 و 55 دقیقه 2 خرداد 61 دشمن سرسختانه در جنوب جاده مقابل نیروهای نصر 3 مقاومت می کرد، درصورتی که نصر 2 در ساعت 6 و 24 دقیقه پل روی نهر خین را منهدم کرده بود و فاصله زیادی با اروند رود نداشت. نصر 2 در پهلوی مورد تهدید دشمن بود، قرارگاه های نصر و فجر تلاش مضاعف داشتند که پیشروی نیروها درحد نصر 2 با سرعت انجام گیرد.

دشمن در شرایط موجود نمی توانست نیروی تازه نفس و آزاد وارد منطقه کند؛ زیرا راه مواصلاتی قطع شده بود و نیروهای حاضر در صحنه نیز به کلی درگیر بودند.

 

با توجه به این که نصر 2 حدود 3 تا 4 کیلومتر جلوتر از نصر 3 و قرارگاه فجر بود توانست در منطقه متصرفی حضور فعال داشته باشد.

پس از روشنایی روز، نیروهای دشمن که از وخامت اوضاع تا حدودی اطلاع پیدا کرده بودند تلاش داشتند به پل اصلی نزدیک شوند. در ساعت 7 و 30 دقیقه موضوع به قرارگاه نصر اطلاع داده شد. پس از اعلام موضوع از طریق قراگاه نصر به یگانی از نیروی دریایی که در آبادان مستقر بود اطلاع داده شد راه دشمن را از طریق اروند رود ببیندند و نگذارند فرار کنند.

مقاومت در اطراف نهر خین زیاد بود. در ساعت 10 و 30 دقیقه بالگردهای دشمن در فضا فعال شدند و از روی اروند با راکت به طرف نیروهای نصر 2 تیراندازی کردند و خساراتی نیز وارد شد. نیروهای دشمن در جزیره بوارین مقاومت سرسختانه داشتند، زیرا در صورت سقوط جزیره و دسترسی به پل نصب شده روی اروند رود راه مواصلاتی دشمن به کلی قطع می گردید.

قرارگاه نصر که از حساسیت منطقه و هدف واگذاری به قرارگاه نصر 2 آگاه بود با نظر به این که هنوز طرفین نصر 2 در حد آن در منطقه محوله پیشروی نداشتند مع الوصف یک گردان از نیروهای تیپ 55 هوابرد و یک گردان از نیروهای قرارگاه فجر را در اختیار قرارگاه نصر 2 گذاشت تا با کنترل عملیاتی قراردادن آنها بتواند جزیره بوارین را از دست دشمن خارج کند.

مقاومت دشمن خیلی زیاد بود و نصر 2 تا خاتمه روز نتوانست هدف واگذاری را تامین کند. با توجه به این که جلوتر از نیروهای عمل کننده در سمت راست و چپ خود بود توانست موقعیت خود را حفظ کند.

حفظ موقعیت نصر 2 امید دشمن را به یاس بدل کرد، زیرا راه زمینی دشمن برای رسیدن به نیروهایی که در خرمشهر بودند به کلی قطع شده بود و راه آبی نیز در زیر دید و تیر نیروهای نصر 2 قرار داشت و عملاً نیرویی قادر نبود از آنجا تردد نماید.

در اولین دقایق روز 3 خرداد 61، نصر 2 توانست به بخش دیگری از نهر خین دسترسی پیدا کند و حلقه محاصره را بر دشمن تنگ تر کن دو در این موقعیت عملاً راه ارتباطی دشمن از اروند رود بسته شد.

طبق اطلاع، ساعت 3 همان روز، عناصری از تیپ 23 نوهد به بخش شرقی خرمشهر وارد شدند. تکاوران دریایی در همان موقع تعدادی از افراد دشمن را که با قایق از خرمشهر فرار می کردند به اسارت گرفتند. سازمان دشمن به هم ریخته بود و نیروهای مستقر در خرمشهر از آینده خود بیمناک بودند؛ در شب سوم خرداد ماه به هر ترتیب می خواستند از اروند رود عبور کنند. تعداد زیادی از این نیروها در رودخانه غرق شدند و به آن طرف نرسیدند. تعدادی اسیر شدند و تعدادی زیادی نیز باقی ماندند.

دشمن تلاش زیادی در شلمچه و خاکریزی مرزی داشت و به صورت مستمر اقدام به پاتک می کرد. توپخانه های دشمن با حجم زیاد روی منطقه اجرای آتش می نمودند و هواپیماهای دشمن به طور مداوم در حال بمباران منطقه بودند. همه تلاش ها برای به دست آوردن زمان جهت عقب نشینی از شهر خرمشهر صورت می گرفت، زیرا دشمن به خوبی متوجه شده بود نیروهای محاصره شده راهی جز اروند رود برای فرار ندارند. در صورتی که تنها راه فرار نیز بسته شود جز تسلیم چاره دیگر نخواهند داشت.

نصر 2 و3 و قرارگاه فجر در منطقه، با رشادت با دشمن درگیر بودند. یگانی از قرارگاه فتح که دقیقاً در سمت راست شهر خرمشهر عمل می کرد در جریان محاصره دشمن قرار داشت. از سمت غرب خرمشهر وارد شهر می شوند و از روحیه تسلیم پذیری دشمن اطلاع پیدا می کنند. موضوع به فرمانده قرارگاه گزارش داده می شود.

قرارگاه فتح به تدریج بقیه نیروها را وارد شهر می کنند. نیروهای عراقی گروه گروه در حالی که دست ها را بالای سرشان گذاشته بودند تسلیم نیروها می شدند.

برای خارج کردن اسرا از شهر خرمشهر از طریق قرارگاه کربلا نیز اقدام می شود و اسرار در ستون های طولانی با هدایت نیروها در مسیر تعیین شده به راه می افتند. به علت ازدیاد اسرا تا ظهر همان روز خروج آنها ادامه داشت. تعداد اسرای خرمشهر بر اساس آمار اعلام شده به 16000 نفر رسید.

حدود ساعت 14، 3 خرداد 61 تعدادی خودرو حامل نفرات دشمن که اطلاع از پیشروی نیروهای خودی نداشتند با تردد در جاده شملچه ـ خرمشهر توسط نیروهای نصر 3 به اسارت در آمدند.

برای تصرف جزیره بوارین، نصر 2 در ساعت 3 روز 4 خرداد 61 با گردان های 169 و 144 و 141 و گردان انصار سپاه تک را شروع کرد. در ساعت 3 و 47 دقیقه تعدادی از نیروهای دشمن به اسارت در آمد؛ تعدادی تانک نیز به غنیمت گرفته شد و یک گردان از نیروهای دشمن منهدم گردید. ساعت 4 و 50 دقیقه یگان های نصر 2 موفق شدند پل اول در غرب نهر خین به اروند رود را تصرف نمایند.

گردان 141 نصر 2 در ساعت 5 و 30 دقیقه وارد جزیره بوارین در جنوب نهر خین گردید. اما مقاومت دشمن بسیار زیاد بود و از سه طرف نیروها در زیر آتش دشمن قرار گرفتند. این گردان با دادن تلفات زیادی مجبور گردید به عقب برگردد و در کنار نهر خین حالت پدافندی اتخاذ نماید.

در ساعت 6 ، 4 خرداد 61 در اثر آتش توپخانه نصر 2 پتروشیمی ابوالخصیب عراق، در چند نقطه دچار آتش سوزی گردید.

از حدود ساعت 8 پاتک دشمن در منطقه نصر 2 شروع شد. نیروهای زرهی دشمن، برای عقب راندن نصر 2 از منطقه متصرفی با پشتیبانی توپخانه های موجود در منطقه پیشروی نمودند و درگیری شدیدی در نهر خین و اطراف آن بین دو نیرو به وجود آمد.

نیروهای نصر 2 در این درگیری مقاومت جانانه ای داشتند و با گرفتن 180 نفر اسیر و انهدام 12 تا 20 دستگاه تانک، ضربه محکمی به دشمن وارد آوردند و پاتک دفع شد.

تا خاتمه روز چهارم خرداد ماه چندین بار دشمن از مناطق مختلف اقدام به تک نمود که با مقاومت نیروها با دادن تلفات و ضایعات زیاد مجبور به عقب نشینی شد. در این روز فرمانده شجاع و رشید گردان 141 سرهنگ مرتضی خسرو تاش که یکی از بهترین فرماندهان گردان در سطح لشکر 21 حمزه بود شهید شد ـ روانش شاد و خاطره اش گرامی باد.

روز چهارم خرداد را می توان آخرین روز عملیات خرمشهر عنوان کرد، چون بعد از آن دو طرف درگیر در خطوط پدافندی استقرار یافتند و به تدریج این خطوط مستحکم شد و شدت درگیری ها کمتر گردید.

بدین ترتیب شهر خرمشهر پس از این که مدت 21 ماه زیر چکمه های نیروهای متجاوز عراقی به ویرانه ای تبدیل شده بود به آغوش ملت غیور و شریف ایران بازگشت و هیچ گاه این آرزوی صدام محقق نشد که بتواند با تجاوز به کشور جمهوری اسلامی به اهدافی دسترسی پیدا کند.

از بُعد سیاسی پاکسازی خرمشهر در سطح بین المللی اثر بسیار مثبتی داشت و سرنوشت جنگ با این حرکت بزرگ توسط نیروهای رزمنده و ایثارگر جمهوری اسلامی ایران رقم زده شد و دنیا متوجه شد که جمهوری اسلامی قادر به گرفتن حق و حقوق خود از هر تجاوز گری می باشد.

منبع: نصر بزرگ، نویسنده سرتیپ فرض الله شاهین راد، هیات معارف جنگ، سال 1384.

پایان

ابزار هدایت به بالای صفحه