کابوس یک سال و یک ماهه بعثیها
به گزارش تا شهدا؛ ستاد جنگهای نامنظم از یادگاریهای شهید چمران طی دفاع مقدس بود که برخلاف نامش، نظم خاصی در جبهه میانی و حتی شمالی خوزستان ایجاد کرده بود. در 31 خرداد، سالروز شهادت دکتر مصطفی چمران، نگاهی به فرایند تشکیل و انحلال این ستاد میاندازیم.
شهید چمران به همراه مقام معظم رهبری در روز پنجم یا ششم مهر سال 59 وارد شهر اهواز میشوند تا به عنوان اعضای شورای عالی دفاع، در برابر هجوم سریع و سرسامآور دشمن تدابیری اتخاذ کنند. شهید چمران به دلیل دانش نظامی خاصی که داشت، به سرعت دست به کار میشود و با ارزیابی ارتش منظم دشمن، شیوه جنگهای نامنظم را در پیش میگیرد.
دکتر به سرعت دست به کار میشود و از روز هفتم مهرماه ستاد جنگهای نامنظم را در محل کاخ استانداری سابق اهواز شکل میدهد. این ستاد تحت فرماندهی عالی شهید چمران، طی 15 عملیات بزرگ و هفت، هشت عملیات کوچک، مناطق متعددی از خاک کشورمان را از چند کیلومتری اهواز گرفته تا خود دهلاویه، از دشمن پس گرفت و تلفات و صدمات بسیاری به آنها وارد کرد.
اما ماهیت نیروهای ستاد متشکل بود از افراد ارتش، سپاه و نیروهای داوطلب مردمی. برخی از سپاهیها و ارتشیها به ستاد مأمور شده بودند و برخی داوطلبانه در آنجا خدمت میکردند.
نظیر شهید ایرج رستمی که حتی در یک سال حضورش در کنار شهید چمران، به دلیل آنکه حکم مأموریت نداشت، حقوقی نیز دریافت نکرد. هرچند که بودجه خود ستاد نیز توسط کمکهای مردمی تأمین میشد. از نظر تسلیحات نیز در اوایل راهاندازی ستاد، ارتش همکاریهایی با آن داشت و بعدها به دلیل خیانتهای بنیصدر، رزمندگان مجبور بودند سلاح مورد نظر را از غنائم جنگی تأمین کنند.
دکتر چمران با مدیریت و فرماندهی موفق خود، سیستم بسیار منظمی را در ستاد حاکم کرده بود. به طور مثال طبق تقسیمبندیهای درون ارتش، ستاد جنگهای نامنظم نیز به چهار رکن تقسیم میشد و برای نیروهای آموزش ندیده، دورههای آموزشی در نظر گرفته میشد. با چنین مدیریت منظمی که در کنار نظم و قاعده، تأثیر عاطفی عمیقی نیز روی نیروها داشت، ستاد توانست دست به کارهای بزرگ بزند. آزادسازی بستان، سوسنگرد و مقاومت در برابر زبدهترین نیروهای دو سپاه دشمن که نقطه تلاقیشان در دهلاویه بود، تنها گوشهای از اثرات چنین مدیریتی است. شهید چمران 31 خردادماه سال 60 به شهادت رسید که اولین اثرات فقدان او به ماهیت وجودی ستاد وارد شد. از طرف دیگر با اختلافاتی که درون ستاد پیش آمد، مسئولان وقت نسبت به عملکرد ستاد بدبین شدند و در نهایت با دستور امام خمینی(ره) ستاد در 7/8/1360 به سپاه پاسداران ملحق شد.